Triển vọng mô hình trồng nho ở Thượng Quan

Cách đây hơn 1 năm, HTX Nước sạch và vệ sinh môi trường Ngân Sơn đã đưa 1.000 cây nho Hạ Đen trồng thử nghiệm tại thôn Nà kéo, xã Thượng Quan (Ngân Sơn). Đến nay, cây nho sinh trưởng, phát triển tốt, tỷ lệ đậu quả khá cao, chất lượng quả tốt.

---

Triển vọng mô hình trồng nho Hạ Đen ở Thượng Quan.

---

Chị Triệu Thị Nga là người trực tiếp tham gia mô hình trồng nho cho biết: Đầu tháng 3 năm 2018, HTX Nước sạch và vệ sinh môi trường Ngân Sơn đã đưa 1.000 cây nho Hạ Đen trồng thử nghiệm. Trong đó, HTX đầu tư cây giống, phân bón, gia đình chị Nga đầu tư công sức trồng, công chăm sóc, hệ thống nước tưới tiêu.

Dẫn chúng tôi ra thăm vườn nho, chị Nga cho biết: Trước đó, để tiếp cận với mô hình trồng nho, chị đã tìm đến các mô hình ở tỉnh Lạng Sơn học hỏi kinh nghiệm thực tế và mua giống tại đây. Sau khi đưa cây nho về trồng sau 10 tháng nho ra hoa, bói quả, nhưng chị ngắt đi chỉ để thử hơn 200 gốc để kiểm nghiệm chất lượng.

Vườn nho của chị Triệu Thị Nga thôn Nà kéo, xã Thượng Quan,

Qua thu hoạch theo so sánh với nho trồng ở Lạng Sơn chất lượng ngang nhau, độ giòn và độ ngọt khá giống nhau, trồng tại Ngân Sơn nho nhiều nước và thơm hơn, lứa nho đầu cho thu hoạch khoảng 200kg, chị bán 100kg với giá 150.000đ/1kg, số nho còn lại chị để cho khách đến tham quan ăn thử.

Những ngày nho chín, từ kênh bán hàng trên mạng lượng khách hàng đặt mua rất đông, đặc biệt một số khách hàng từ Hà Nội, Hải Dương lên tham quan vườn nho và kết hợp du lịch dã ngoại. Tuy nhiên do sản lượng còn hạn chế nên khách đến chỉ được thưởng thức miễn phí, nhiều khách sau khi thưởng thức, khen chất lượng ngon, sạch nên nhiều người đặt mua với số lượng lớn trong vụ tới.

Theo đánh giá, nho đến 2 năm tuổi sẽ cho mỗi năm 12 đến 15 kg quả/ gốc, với khoảng 2.000 gốc nho hiện có thì việc thu về số tiền không nhỏ; chị cũng mong muốn tại xã Thượng Quan có nhiều hộ tham gia trồng nho, tạo thành vùng hàng hóa, phát triển du lịch nhà vườn, mong muốn chính quyền địa phương quan tâm tạo quỹ đất mở rộng diện tích, tiếp cận nguồn vốn vay để đầu tư trồng nho.

Một góc vườn nho nhìn từ trên cao.

Chị Nga cho biết thêm, ngoài nho, chị cũng đã trồng 30 cây táo đỏ Mỹ; cây táo Mỹ rất sai quả, thu hút du khách chiêm ngưỡng và chụp ảnh. Có thể phát triển du lịch nông nghiệp bằng cách trồng thêm một số loại hoa như hoa bướm, hoa hồng, hướng dương…kết hợp với hoa sim có sẵn tại đây.

Có thể đánh giá, cây nho Hạ Đen hoàn toàn có khả năng thích nghi với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng của địa phương và đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn so với nhiều loại cây trồng khác. Đây được xem là mô hình mới mở ra triển vọng phát triển kinh tế cho nông dân trên địa bàn. Trong thời gian tới HTX sẽ xây dựng thương hiệu nhằm tìm đầu ra cho sản phẩm để yên tâm mở rộng sản xuất, nâng cao thu nhập, chuyển dịch cơ cấu cây trồng, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương.

Chi tiết

Làm giàu từ cây ăn quả ở thung lũng Lũng Vài

Vườn quýt trải dài theo thung lũng, sai trĩu quả, rải rác là những chiếc lán dựng lên giữa vườn...là hình ảnh ấn tượng khi đặt chân đến Lũng Vài.

Thung lũng Lũng Vài nhìn từ trên đỉnh núi.

Đường lên Lũng Vài

Tiếng lành đồn xa. Chuyện một nhóm hộ dân ở thôn Nà Bó, xã Liêm Thủy (Na Rì) lên núi Lũng Vài làm giàu từ trồng quýt bản địa được nhiều người biết tới. Để đến được thung lũng này, chúng tôi được một cán bộ xã dẫn đường.

Từ trụ sở UBND xã, theo đường 256, rẽ vào thôn Nà Bó, rồi leo con dốc gần 2 ki-lô-mét là đến Lũng Vài. Chỉ có một con đường đất duy nhất, mặt đường đã được mở rộng nhưng dốc đứng, ngoằn ngoèo, trơn trượt. Con đường này trước kia khi chưa có nhóm người lên phát triển kinh tế cùng nhau đóng góp mở rộng chỉ là một con đường mòn bà con đi rừng. Trên đường lên Lũng Vài, thi thoảng gặp bà con vận chuyển hàng hóa bằng ngựa, xe máy. Nhiều cây gỗ to lớn đến hai người ôm không xuể vẫn được người dân nơi đây bảo vệ.

Lũng Vài là một thung lũng nằm trên núi cao đang được người dân đầu tư công sức để tạo ra những vườn cây ăn quả, bãi ngô xanh mướt. Ở đây chủ yếu trồng quýt, những chiếc lán dựng lên giữa vườn quýt xanh mướt, giống như một khu du lịch sinh thái...

Nơi đây vận chuyển các sản phẩm nông sản chủ yếu bằng ngựa.

Vườn quả trong thung lũng

Khu vườn chúng tôi đến đầu tiên là của hộ bà Hà Thị Hạnh, nguyên Bí thư Chi bộ thôn Nà Bó, bà cho biết: Gia đình theo các hộ trong thôn vào đây phát triển kinh tế từ năm 2010, hiện nay, có khoảng 7.000m2 đất trồng quýt, trong đó, hơn 700 cây quýt bản địa đã cho thu hoạch 5-6 năm, mỗi năm thu hoạch 6-7 tấn quả; quýt được trồng gối thành nhiều lứa khác nhau để dễ chăm sóc, theo dõi. Năm 2019, trồng thêm cây cam Xã Đoài.

Bên cạnh đó, gia đình còn có khoảng 4.000m2 trồng ngô để chăn nuôi. Gà được thả tự nhiên dưới gốc cây ăn quả trong vườn, mỗi lứa vài trăm con, có lúc lên tới gần nghìn con. Giống gà ta, được chăn thả tự nhiên, nên thịt ngon, không đủ cung cấp cho thị trường.

Rời khu vườn nhà bà Hạnh, chúng tôi đến hộ ông Hà Xuân Nghinh, là một trong ba hộ đầu tiên lên Lũng Vài dựng lán phát triển kinh tế từ năm 1999, đến nay đã 20 năm, gần như sinh sống chủ yếu tại thung lũng này. Ông kể: Hồi mới lên khai phá, khu thung lũng toàn cây to, cỏ dại um tùm, vắng vẻ, heo hút. Năm 1999, dựng lán trại xong, ông cùng gia đình đem gà lên nuôi, trồng quýt,  hồi đó trồng chủ yếu để ăn, nên chỉ trồng 400 cây.

Hơn 700 cây quýt của nhà bà Hạnh đã cho thu hoạch.

Những năm đầu cây chưa khép tán, ông trồng ngô xen dưới gốc quýt theo phương thức lấy ngắn nuôi dài. Sau này, khi quýt thành hàng hóa, thấy phù hợp chất đất, khí hậu nên diện tích và số hộ tăng dần,các vườn quýt từng năm càng trải dài theo thung lũng.

Nhận thức được quýt bản địa có tiềm năng, năm 2017, xã Liêm Thủy vận động nhóm các hộ trồng quýt ở Lũng Vài thành lập hợp tác xã, hiện nay có 15 thành viên, ông Lý Đại Châu là Giám đốc hợp tác xã. Ông Châu cho biết: Để mở được tuyến đường lên lũng, hơn 30 hộ dân có vườn ở đây đã đóng góp hơn 40 triệu đồng để thuê máy múc đất mới mở rộng như hiện nay, nhưng vẫn còn khó đi lắm, ai bạo lắm mới dám đi bằng xe máy, chủ yếu là vận chuyển bằng ngựa, vì thế, hầu hết hộ nào cũng có 1-2 con ngựa dùng để vận chuyển sản phẩm xuống núi. Năm 2016, gia đình ông đầu tư hơn 20 triệu đồng mua hơn 2.500m dây để kéo điện lên lũng phục vụ sinh hoạt.

Ông Châu cho biết thêm: Quýt ở Lũng Vài được trồng, chăm sóc hoàn toàn tự nhiên, quả có vị ngọt sắc, thơm đặc trưng, được nhiều người ưa thích. Tuy nhiên, do chưa xây dựng chuỗi liên kết nên hằng năm sản phẩm của các thành viên tự đem tiêu thụ nhỏ lẻ tại các chợ. Bên cạnh sản phẩm quýt, các hộ có lán ở Lũng Vài còn phát triển mạnh chăn nuôi gà, thả tự nhiên trong vườn cây... Hợp tác xã và bà con nơi đây mong được Nhà nước quan tâm đầu tư làm tuyến đường để thuận lợi cho việc đi lại, phát triển hoạt động hợp tác xã và vận chuyển sản phẩm.

Từng đàn gà được thả tự nhiên trong vườn quýt.

Ông Hà Văn Kỳ, Chủ tịch UBND xã Liêm Thủy cho biết: Hợp tác xã quýt bản địa cũng là việc thực hiện tiêu chí số 13 về hình thức tổ chức sản xuất trong xây dựng nông thôn mới của xã, sản phẩm đăng ký đạt OCOP trong năm 2019 của địa phương. Do đó, xã rất quan tâm đến việc phát triển cũng như xây dựng hiệu quả chất lượng, kinh tế.

Sự mạnh dạn, vượt khó bao năm của các hộ dân đã cho thành quả đáng trân trọng, tăng thu nhập, góp phần giảm hộ nghèo cho địa phương. Thung lũng Lũng Vài rất có tiềm năng và phù hợp với phát triển cây ăn quả, tuy nhiên, đường lên còn rất khó khăn, đang cần tiếp tục được quan tâm.

Chi tiết

Đông Viên phát triển kinh tế từ cây thanh long

Cùng với nhiều mô hình phát triển kinh tế như: chăn nuôi lợn lai rừng, trồng cây cam quýt, hiện nay bà con nông dân xã Đông Viên tiếp tục phát triển cây thanh long ruột đỏ. Đây là loại cây trồng phù hợp với thổ nhưỡng địa phương nếu thực hiện đúng quy trình có thể cho hiệu quả kinh tế.

---

Đông Viên phát triển kinh tế từ trồng cây thanh long ruột đỏ.

---

Năm 2018, thực hiện mô hình phát triển sản xuất trong Chương trình dựng nông thôn mới triển khai đối với xã điểm, xã Đông Viên thực hiện  trồng 3,9 ha cây thanh long ruột đỏ với 23 hộ tham gia. Tham gia mô hình người dân được hỗ trợ 100% giống cây trồng, 70% phân bón, 50% kinh phí xây dựng cột trụ bê tông.  Các hộ gia đình đã được hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc và hiện tại cây phát triển tốt.

Hưởng ứng mô hình trồng cây thanh long ruột đỏ, anh Trịnh Đình Khánh, thôn Nà Pèng đăng ký thực hiện 1000m2. Từ khâu trồng, chăm sóc, xây trụ cho cây, gia đình anh đều được hướng dẫn và thực hiện đúng kỹ thuật. Nhờ chăm sóc đúng quy trình nên thời điểm này cây phát triển tốt.

Theo anh Khánh thì để phát triển kinh tế gia đình hiệu quả đặc biệt là trồng các loại cây ăn quả thì việc chăm sóc cây trồng đúng quy trình sẽ đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn. Dù mới trồng thử nghiệm mô hình này nhưng anh hi vọng gia đình mình sẽ thành công và mở thêm hướng phát triển kinh tế hiệu quả.

Cây thanh long ruột đỏ đã được trồng ở những năm trước cho hiệu quả kinh tế cao.

So với nhiều địa phương khác, xã Đông Viên có lợi thế về phát triển cây ăn quả. Trước khi triển khai mô hình trồng cây thanh long ruột đỏ, bà con nhân dân của xã đã trồng được khoảng 06 ha cây thanh long, chủ yếu là loại ruột trắng, diện tích đã cho thu hoạch khoảng 03 ha. Các thôn trồng cây thanh long nhiều như: Nà Lào, Nà Pèng, Cốc Héch, Nà Chang, Nà mèo, Khau Chủ, Bản Cáu, Nà Cọ,... Một số hộ trồng nhiều như: hộ ông Sằm Văn Học thôn Nà Lào, Phan Văn Hiên, thôn Nà Chang,... mỗi hộ trồng khoảng từ 2000m2 đến 3000m2, bà con trồng chủ yếu xuống ruộng, đất soi bãi.

Ông Nông Quốc Huấn, Chủ tịch UBND xã Đông Viên cho biết thêm: Từ nguồn vốn được cấp thực hiện Chương trình Quốc gia xây dựng nông thôn mới năm 2018, Ban quản lý xã đã xây dựng 03 mô hình hỗ trợ phát triển sản xuất, trong đó có mô hình thâm canh thanh long ruột đỏ. Để thực hiện mô hình hiệu quả, xã đã chỉ đạo ngành chuyên môn tích cực hướng dẫn các hộ đăng ký tham gia cách trồng, chăm sóc để đạt hiệu quả kinh tế.

Thanh long là loại cây dễ trồng, ít bị sâu bệnh, mật độ trồng 1.600 trụ/ha, tương đương khoảng cách các gốc là 2,5m x 2,5m. Từ khi trồng đến khi thu hoạch lứa đầu 15 tháng, cho trái tự nhiên từ tháng 4 đến tháng 8 âm lịch. Để đạt hiệu quả kinh tế thì người trồng phải thường xuyên chăm sóc, nếu phát hiện nhánh nào bị bệnh là cắt bỏ ngay. Vốn đầu tư ban đầu khá cao so với các loại cây trồng khác nhưng bù lại cây cho khai thác nhiều năm và quan trọng không tốn nhiều công chăm sóc.

Hiện nay bà con nông dân xã Đông Viên tiếp tục phát triển cây thanh long ruột đỏ.

Với giá trung bình 20 -25 nghìn đồng đối với cây thanh long ruột trắng, khoảng 30-40.000đ đối với cây thanh long ruột đỏ. Mô hình được triển khai tại xã bước đầu cho thấy loại cây trồng này có khả năng thích nghi, sinh trưởng, phát triển tốt. Người dân xã Đông Viên đang hi vọng mô hình này sẽ đem lại hiệu quả kinh tế, giúp họ phát triển kinh tế, góp phần bổ sung giống cây trồng mới vào cơ cấu cây ăn quả của địa phương.

Tuy nhiên đây mới là bước đầu triển khai mô hình, người dân mong muốn các cấp từ huyện đến xã tiếp tục xây dựng và phát triển các mối liên kết gắn sản xuất và tiêu thụ sản phẩm để phát triển ổn định, lâu dài không chỉ riêng đối với cây thanh long mà đối với các loại cây ăn quả khác.

Chi tiết

Vào chính vụ thu hoạch dưa lê Nguyên Phúc

Những ngày cuối tháng 3 âm lịch là thời điểm rộ nhất của vụ thu hoạch dưa lê ở Nguyên Phúc. Đến thôn Nà Lốc và Pác Thiên vào cuối buổi chiều lại dễ dàng bắt gặp hình ảnh người dân quẩy gánh ra đồng hái dưa để kịp cho sáng hôm sau đem ra chợ bán. Dưa lê ở đây trắng mọng, vị ngọt thơm được người tiêu dùng ưa thích.

Gia đình ông Hoàng Văn Mùi đang thu hái dưa để bán.

Dưa lê chủ yếu được bà con trồng trên đất ruộng một vụ, chất đất pha cát, thời vụ trồng vào đầu tháng Giêng âm lịch đến cuối tháng 3 âm lịch là cho thu hoạch quả. Bà con trồng lâu năm cho biết trồng dưa lê khá vất vả, trước đây phải gánh nước từ sông lên để tưới, nay bà con sáng tạo ra cách làm các bể nước tạm bằng bạt phơi lúa quây lại rồi bơm nước từ sông lên dự trữ; khi cây bắt đầu phát triển thường xuất hiện các loại sâu, bệnh hại vì thế đòi hỏi người trồng dưa phải thường xuyên thăm ruộng, tích cực chăm sóc. Tuy nhiên do là cây ngắn ngày, mang lại hiệu quả kinh tế khá nên phong trào trồng dưa lê được mở rộng.

Thôn Nà Lốc nằm dọc ven sông với những cánh đồng trồng ngô, dưa lê, lạc… xanh mướt. Dọc đường vào thôn, qua cánh đồng Nà Tháp, Nà Vai là những ruộng dưa đang bước vào vụ thu hoạch. Ông Hoàng Văn Thửu, trưởng thôn Nà Lốc cho biết: Cây dưa lê đã được người dân trong thôn đưa vào trồng từ lâu, hiện thôn có gần 30 hộ trồng trên tổng số 95 hộ dân với diện tích khoảng hơn 4ha. Từ cây trồng này nhiều hộ có thu nhập hàng chục triệu đồng mỗi vụ.

Chúng tôi tìm đến gia đình ông Hoàng Văn Mùi là một trong những hộ trồng dưa lê với diện tích tương đối lớn. Vừa từ đồng trở về, hạ gánh dưa nặng trĩu khỏi vai, ông Mùi vui vẻ cho biết: Hiện nay đang vào vụ thu hoạch dưa được khoảng một tuần. Năm nay gia đình trồng dưa được sớm nên dịp ra hoa thời tiết thuận lợi, cây dưa đậu nhiều quả. Gia đình rất phấn khởi vì dưa thu hoạch về đến đâu là bán hết đến đó. Giá dưa hiện nay bình quân đạt 25 nghìn đồng/kg.

Theo chân ông Mùi ra thăm ruộng dưa, chúng tôi không khỏi trầm trồ bởi ruộng dưa lê với những quả trắng, xanh to xấp xỉ bát ăn cơm lấp ló dưới tán lá, mùi thơm man mát khắp cả ruộng. Vợ chồng ông Mùi đang tranh thủ thời tiết đẹp, quả chín tới đâu hái bán đến đó để đảm bảo chất lượng. Gắn bó với cây dưa nhiều năm nay nên ông Mùi đã có nhiều kinh nghiệm. Ông tận dụng phân chuồng ủ để bón cho cây dưa, cây phát triển tốt, quả to và rất ngọt. Những năm trước gia đình ông trồng dưa trên diện tích 800m2, năm nay mở rộng trồng 1.200m2. Vụ dưa lê năm 2018, gia đình ông thu được hơn chục triệu đồng tiền dưa.

Năm nay sản lượng dưa lê giảm do thời điểm cây ra hoa bị mưa nhiều.

Theo thống kê, vụ dưa năm nay xã Nguyên Phúc trồng khoảng hơn 5ha cây dưa lê, diện tích trồng chủ yếu tại các thôn Nà Lốc, Pác Thiên. Qua đánh giá của người dân, năm nay sản lượng dưa lê giảm do thời điểm cây ra hoa bị mưa nhiều. Một số diện tích bị sâu bệnh hại. Theo kinh nghiệm trồng dưa lâu năm của bà con, nếu thời tiết thuận lợi, cây dưa phát triển tốt, ít sâu bệnh, chăm sóc tốt thì 1.000m2 dưa lê cho thu nhập không dưới 15 triệu đồng, hiệu quả cao gấp 4-5 lần so với trồng lúa. Bởi vậy, đây là cây trồng có giá trị kinh tế cao ở Nguyên Phúc, có khả năng giúp cho nhiều nông hộ tăng thu nhập. Tuy nhiên, việc phát triển cây dưa lê ở Nguyên Phúc hiện nay vẫn còn gặp nhiều khó khăn.

Khoảng 2 năm trở lại đây, cây dưa lê tại địa phương mắc bệnh nấm với diện tích khá lớn. Người dân cho biết, ngành chuyên môn từ huyện, xã đã xuống thăm nắm, kiểm tra, đánh giá tình hình của bệnh và xác định cây dưa bị mắc bệnh sương mai đốm nấm, bệnh gây hại trên tất cả các bộ phận của cây dưa từ gốc, thân, cành lá cho đến hoa và đã tiến hành hướng dẫn cách phòng bệnh, sử dụng thuốc phun phòng trừ. 

Tuy nhiên, hiện nay loại bệnh này đã phổ biến ở nhiều giai đoạn phát triển của cây, có thể là thời điểm cây đang hình thành quả, khiến vàng rụng lá, có diện tích còn lây sang thân, cành và hoa; cũng có khi bệnh phát triển vào lúc cây bước vào giai đoạn thu hoạch quả. Bà con đã phun nhiều lần với nhiều loại thuốc khác nhau nhưng bệnh không giảm, khi mắc bệnh này cây sinh trưởng kém, quả chậm lớn, một số diện tích đã chuẩn bị đến kỳ thu hái thì bị bệnh khiến thân, lá bị héo lụi hẳn đi, những diện tích này người dân thất thu.

Ông Hoàng Văn Khánh ở thôn Nà Lốc năm nay trồng 600m2 dưa lê. Hiện nay ruộng dưa của ông chỉ còn khoảng chục ngày nữa là được thu hoạch, nhưng nhiều khóm dưa đã bị bệnh nấm khiến dưa bị chết cành, héo lá, quả cũng bị héo dần. Ông Khánh buồn rầu cho biết: Mọi năm bệnh đốm nấm vẫn gây hại nhưng ở giai đoạn cuối vụ, nhưng năm nay lại đến khá sớm và gây hại khi cây đang chuẩn bị được thu hoạch quả, gia đình không thể tiến hành phun thuốc được. Khả năng bị thất thu là khó tránh.

Việc tiêu thụ dưa lê chưa ổn định, chủ yếu dựa nhờ vào thương lái từ các địa phương khác.

Ngoài vấn đề sâu bệnh thì hiện nay, canh tác cây dưa lê tại xã còn ở quy mô nhỏ, hộ nhiều nhất khoảng hơn 2.000m2, hộ ít trồng từ 300-500m2 chưa tạo thành vùng hàng hóa tập trung. Bên cạnh đó, thị trường tiêu thụ chưa ổn định, chủ yếu các hộ tiêu thụ dưa nhờ vào thương lái từ các địa phương khác đến mua buôn tại ruộng, hoặc gia đình tự mang đi bán tại các chợ trong huyện hoặc thành phố Bắc Kạn.

Đồng chí Triệu Đức Tuấn - Chủ tịch UBND xã Nguyên Phúc, cho biết: Cây dưa lê đã được trồng tại xã từ rất lâu, chủ yếu tập trung tại 2 thôn Nà Lốc và Pác Thiên vì điều kiện canh tác ở đây thuận lợi, đặc biệt là những chân ruộng một vụ thích hợp để trồng dưa nên nhân dân đã biết lựa chọn các loại giống chất lượng tốt để canh tác nhằm tăng hiệu quả kinh tế. Thực tế cho thấy, đây là cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế khá cho bà con nhưng quy mô phát triển còn nhỏ, phạm vi tiêu thụ chủ yếu ở trong tỉnh, đầu ra chưa ổn định, do vậy địa phương chưa khuyến khích việc mở rộng. Đối với những diện tích bà con đã canh tác lâu năm, xã khuyến khích bà con tích cực áp dụng khoa học kỹ thuật vào canh tác, phòng trừ sâu, bệnh hại để đảm bảo năng suất, góp phần nâng cao thu nhập.

Chi tiết

Mô hình bưởi Diễn tại Chợ Mới phát triển tốt

Sở Khoa học và Công nghệ, Viện Nghiên cứu rau quả Trung ương đã xây dựng mô hình trồng bưởi Diễn tại huyện Chợ Mới. Đến nay, những diện tích trồng cây bưởi Diễn đang phát triển tốt.

Hiện nay 5ha cây bưởi Diễn tại xã Cao Kỳ đang sinh trưởng, phát triển tốt.

Mô hình được thực hiện tại thôn Chộc Toòng, xã Cao Kỳ với 2 giống bưởi là bưởi Diễn và bưởi đỏ diện tích 5 ha, trong đó cây bưởi Diễn 4,9, cây bưởi Đỏ 0,1 ha. Đây là 2 giống bưởi có giá trị về kinh tế được người tiêu dùng ưa chuộng.

2 giống bưởi này đã được một số tỉnh phát triển với diện tích rất lớn, đã trở thành sản phẩm hàng hoá nâng cao thu nhập cho người dân, có nơi đã cho thu nhập hàng tỷ đồng/ha.

Tại huyện Chợ Mới, toàn bộ diện tích cây bưởi đã được bà con nông dân chăm sóc theo đúng hướng dẫn, có áp dụng khoa học công nghệ, hiện sinh trưởng phát triển tốt.

Toàn bộ diện tích cây bưởi đã được bà con nông dân chăm sóc theo đúng hướng dẫn.

Sau gần 3 năm trồng, một số cây đã bắt đầu cho bói quả. Sau khi khảo nghiệm thành công việc trồng cây bưởi Diễn tại huyện Chợ Mới, Sở KH&CN, Sở NN&PTNT Bắc Kạn sẽ phối hợp với các địa phương và khuyến cáo người dân mở rộng diện tích loại cây ăn quả này.

Chi tiết

Hiệu quả mô hình trồng mận sớm tại Cao Sơn

Thời gian qua, phương án hỗ trợ phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp của huyện Bạch Thông đã mang lại hiệu quả thiết thực cho nhân dân xã Cao Sơn. Trong đó, mô hình trồng cây mận hứa hẹn mở ra hướng phát triển kinh tế giúp người dân có thể thoát nghèo.

Cây mận phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu tại Cao Sơn nên phát triển tốt, hiện nay mận sớm đã bói quả.

Cao Sơn là xã vùng sâu, vùng xa của huyện Bạch Thông, điều kiện khí hậu khắc nghiệt, mùa đông thường bị bao phủ bởi sương giá, đất đai dưới chân núi đá khô cằn. Trước nay, bà con đã đưa nhiều loại cây trồng vào canh tác nhưng hiệu quả không cao. Cuối năm 2016, từ nguồn hỗ trợ phát triển sản xuất nông lâm, nghiệp của huyện, xã Cao Sơn được đầu tư triển khai mô hình trồng mận với diện tích 13ha, chủ yếu tập trung tại các thôn Thôm Phụ, Nà Cáy. Các hộ tham gia mô hình được hỗ trợ cây giống và phân bón, tập huấn kỹ thuật canh tác.

Qua hơn 2 năm triển khai, hiện nay cây mận sớm tại Cao Sơn đã cho những tín hiệu đáng mừng. Đồng chí Đặng Thị Hằng- Phó Chủ tịch UBND xã Cao Sơn cho biết: Bước đầu cho thấy, cây mận phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu tại địa phương nên phát triển tốt. Cây mận sớm đã bắt đầu bói quả, chất lượng quả đảm bảo.

Năm 2017, khi mô hình trồng mận được triển khai tại thôn, gia đình anh Đặng Hữu Nam (thôn Thôm Phụ) đăng ký nhận 100 cây mận sớm và 100 cây mận tam hoa về trồng tại rẫy của gia đình. Nhờ được chăm sóc tốt và hợp khí hậu, thổ nhưỡng nên đến nay cây mận phát triển tốt, riêng mận sớm đã bói quả năm đầu. Anh Nam chia sẻ: Trước đây gia đình trồng cây ngô nhưng chăm sóc vất vả, hiệu quả kinh tế thấp. Nay chuyển sang trồng mận thấy chăm sóc dễ hơn, quả mận hiện đang được giá, do vậy gia đình có ý định mở rộng diện tích.

Mỗi ha trồng mận, người nông dân có thể có nguồn thu nhập khoảng 100 triệu đồng/năm.

Cây mận dễ trồng, thích hợp với điều kiện khí hậu mát mẻ, thời gian cây sinh trưởng ngắn, cho nhiều quả, ăn giòn, chua ngọt, đem lại hiệu quả kinh tế cao. Mận sớm thường bắt đầu được thu hoạch, bán ra thị trường từ tháng 3 khi quả vẫn còn xanh, giòn và chín rộ vào tháng 4, trước mùa mận tam hoa. Theo tính toán, cây mận bắt đầu cho thu hoạch từ năm thứ 3 trở đi, mỗi ha trồng mận, người nông dân có thể có nguồn thu nhập khoảng 100 triệu đồng/năm.

Hiện nay, mô hình trồng mận tại Cao Sơn đang cho kết quả bước đầu rất thuận lợi. Chất lượng quả mận sớm ngon không thua kém mận trồng ở các địa phương khác. Tuy nhiên, vẫn còn một số diện tích mận chưa được bà con chăm sóc đúng quy trình đã được hướng dẫn; một số diện tích bị gia súc phá hoại nên ảnh hưởng đến quá trình phát triển của cây... 

Do đó, để phát triển bền vững loại cây trồng này, địa phương cần chú trọng tuyên truyền, vận động, khuyến khích và hướng dẫn người dân vận dụng tốt kỹ thuật chăm sóc; đặc biệt chú ý đến khâu tiêu thụ sản phẩm khi cây mận của địa phương cho sản lượng quả ổn định với số lượng lớn.

Chi tiết

Triển vọng trồng cây chanh leo ở Yên Thượng

Thực hiện mô hình hỗ trợ phát triển sản xuất trong Chương trình xây dựng Nông thôn mới, xã Yên Thượng, huyện Chợ Đồn đã triển khai mô hình trồng thử nghiệm cây chanh leo tím. Do phù hợp với điều kiện tự nhiên của địa phương, cây phát triển tốt và đang bói quả. Đây được coi là tín hiệu vui mở ra hướng đi mới trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất ruộng, đất soi bãi kém hiệu quả trên địa bàn xã.

---

Triển vọng bước đầu mô hình trồng chanh leo ở Yên Thượng.

---

Tại hội thảo triển khai trồng cây chanh leo diễn ra vào đầu tháng 4, Công ty cổ phần NAFOODS Tây Bắc đã giới thiệu về tiềm năng phát triển cây chanh leo, trao đổi cách trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh hại và cách thức ký kết hợp đồng bao tiêu sản phẩm sau thu hoạch.

Theo đó, với những băn khoăn lo lắng của các địa phương về giá bán và đầu ra của sản phẩm. Lãnh đạo Công ty cổ phần NAFOODS Tây Bắc khẳng định Công ty sẽ ký kết hợp đồng thu mua cho bà con nông dân theo giá thị trường, tuy nhiên với số lượng lớn mới có thể trực tiếp đến tận nơi để thu mua, còn nếu số lượng ít các hộ dân có thể bán lẻ hoặc thông qua mô hình hợp tác xã, tổ hợp tác để thu mua rồi liên hệ với công ty để bán sản phẩm.

Diện tích trồng cây chanh leo tại xã Yên Thượng bắt đầu có quả. 

Hiện nay, điều kiện thuận lợi là tại tỉnh Cao Bằng đã phát triển mô hình này nên có thể liên hệ để cùng bán khi đến vụ thu hoạch. Nếu huyện trồng diện tích từ 20 ha trở lên công ty sẽ cử cán bộ kỹ thuật trực tiếp hướng dẫn cách  trồng, chăm sóc tại địa phương.

Về phía huyện Chợ Đồn sẽ thực hiện cơ chế chính sách hỗ trợ 50% chi phí mua giống, phân bón theo Nghị quyết số 05/NQ-HĐND ngày 11/7/2018 của Hội đồng nhân dân huyện; chỉ đạo phòng chuyên môn phối hợp với các xã, thị trấn rà soát số diện tích có thể thực hiện trồng,  huy động cả hệ thống chính trị từ huyện đến xã cùng vào cuộc để tuyên truyền, định hướng người dân phát triển cây chanh leo.

Để phát triển hiệu quả mô hình này, hình thành vùng hàng hóa tập trung, đảm bảo có sự liên kết và tiêu thụ sản phẩm sau thu hoạch. Trên cơ sở buổi làm việc tại hội thảo triển khai trồng chanh leo và thực tế mô hình đã trồng tại xã Yên Thượng phát triển tốt, huyện Chợ Đồn đề nghị các xã, thị trấn tổ chức tuyên truyền, vận động nhân dân sử dụng những diện tích ruộng, đất soi bãi kém hiệu quả có thể nghiên cứu phát triển cây trồng này.

Mô hình trồng cây chanh leo đang được nhân rộng tại xã Yên Thượng.

Việc trồng có thể lựa chọn đất ruộng, soi bãi tập trung diện tích từ 3- 5 ha liền khu, liền khoảnh, đất tơi xốp, đất thịt nhẹ, đảm bảo tưới tiêu, thoát nước tốt để định hướng cho nhân dân sử dụng để trồng. Thời vụ trồng cây chanh leo là khoảng từ tháng 1 – 4 hoặc từ tháng 11- 12 hàng năm. Căn cứ vào thời vụ này, các xã, thị trấn có thể tuyên truyền để bà con nhân dân đăng ký. Ngoài ra, huyện sẽ định hướng phát triển cây chanh leo theo hình thức có sự tham gia của các tổ hợp tác, hợp tác xã để thuận lợi trong việc trồng, chăm sóc và tiêu thụ sản phẩm.

Chi tiết

Ứng dụng khoa học phát triển cây mơ vàng

Mơ vàng là một trong những loại cây trồng cho hiệu quả kinh tế khá cao. Tuy nhiên, việc canh tác của người dân trong tỉnh chưa đem lại hiệu quả cao nhất. Do đó, Sở Khoa học và Công nghệ Bắc Kạn đã thực hiện dự án “Ứng dụng khoa học công nghệ trong tuyển chọn cây ưu tú và phát triển cây mơ vàng tại tỉnh Bắc Kạn”.

Mơ vàng là một trong những loại cây trồng cho hiệu quả kinh tế khá cao tại Bắc Kạn.

Dự án do Viện Nghiên cứu và Phát triển công nghệ Nông lâm nghiệp Thành Tây chủ trì thực hiện từ tháng 01 năm 2018 đến tháng 12 năm 2020. Nội dung dự án là cải tạo 30ha mơ già cỗi, trồng mới 10ha tại các huyện Chợ Mới, Bạch Thông và thành phố Bắc Kạn.

Sau khi áp dụng các biện pháp khoa học, kỹ thuật như cắt tỉa, bón phân, phòng trừ sâu bệnh, cây mơ vàng sinh trưởng phát triển tốt hơn so với để phát triển tự nhiên; năng suất đã tăng từ 1,5 lần trở lên so với vườn mơ không được chăm sóc cải tạo, quả to, đều, đẹp hơn. Nhờ vậy, vụ thu hoạch năm 2019 giá bán cũng đã được nâng lên, bình quân đạt 15.000 đồng/1kg.

Sau khi áp dụng các biện pháp khoa học, kỹ thuật cây mơ vàng sinh trưởng phát triển tốt hơn.

Cán bộ kỹ thuật của dự án đang tiếp tục tuyển chọn cây ưu tú để khai thác mắt ghép phục vụ cho công tác nhân giống; hướng dẫn các hộ dân tham gia mô hình tuân thủ đầy đủ các quy trình kỹ thuật đã được tập huấn để cải tạo, chăm sóc, thu hái, sơ chế, bảo quản sản phẩm quả mơ...

Từ kết quả bước đầu của dự án này, Sở Khoa học và Công nghệ Bắc Kạn Bắc Kạn cùng với chính quyền các địa phương đang tiếp tục định hướng, giúp đỡ người dân mở rộng diện tích và cải tạo cây mơ vàng theo hướng có áp dụng khoa học và công nghệ.

Chi tiết

Nguồn thu nhập khá từ cây mơ ở Đôn Phong

Thời điểm này, cây mơ đang mang lại nguồn thu nhập khá cho nhiều hộ dân trên địa bàn xã Đôn Phong (Bạch Thông). Năm nay mơ được giá, người trồng mơ rất phấn khởi, họ không phải vận chuyển đi xa, mà được các lái buôn mang ô tô tới tận nơi thu mua.

Gia đình ông Nguyễn Văn Luyến phấn khởi vì mơ được giá.

Gia đình ông Nguyễn Văn Luyến ở thôn Bản Đán phấn khởi vì mơ năm nay được giá cao. Với 2ha mơ, cả vụ gia đình ông thu về hơn 5 tấn quả, giá cân tại nhà trung bình 14-15 nghìn đồng/kg, ông Luyến thu về hơn 60 triệu đồng sau khi trừ chi phí.

Ông Luyến cho hay: Năm 1991, khi có Dự án PAM phủ xanh đất trống đồi trọc, gia đình tôi đăng ký ươm giống cây mơ để trồng và bán cho bà con trong vùng. Khi đó, qua nghe đài phát thanh, vô tình tôi nghe được câu chuyện về cây mơ, rằng tất cả những bộ phận từ cây mơ đều có thể sử dụng được để làm đồ ăn, thuốc, hóa mỹ phẩm… nên cây mơ có giá trị rất cao và Nhật Bản có nhu cầu ký kết mua mơ với Việt Nam. Theo đó, tôi đầu tư trồng 3ha mơ, sau do trâu, bò phá và một số bị chết nên còn lại khoảng 2ha duy trì đến ngày nay.

Cây mơ phát triển rất tốt, khả năng chống chịu thời tiết, sâu bệnh hại cao, không mất nhiều công đầu tư, chăm sóc, khoảng 5 năm sau là bói quả. Có thời điểm giá mơ xuống thấp, nhiều người đã chặt mơ để trồng cây khác, nhưng gia đình ông vẫn giữ lại đồi mơ.

Ông cho rằng quyết định giữ mơ là sáng suốt vì vài năm nay đồi mơ của ông luôn cho thu hoạch đều đặn. Cứ vào vụ mơ, gia đình ông thuê vài nhân công thu hái trong vài ngày là xong. Quả mơ được giá, mấy năm gần đây ông đã mở rộng trồng thêm 2ha.

Những đồi mơ tại xã Đôn Phong đã được trên 20 tuổi, cây cao, thân to, cành lá xum xuê.

Cùng với ông Luyến, vườn mơ nhà bà Nguyễn Thị Tím ở thôn Bản Đán vụ này cũng thu về sản lượng khá. Bà Tím cho hay: Mơ năm nay được giá nên cũng mừng, nhà bà Tím có hơn 200 gốc đã trồng từ năm 1994, vụ  mơ này bà Tím cũng thu về gần 30 triệu đồng.

Theo người dân địa phương, cây mơ được trồng ở xã Đôn Phong đã rất lâu. Diện tích tăng nhiều từ những năm 1991 khi có Dự án PAM. Tuy nhiên, có những thời điểm giá quả mơ xuống thấp, 1kg mơ chỉ bán được 200-500 đồng, nhiều người dân đã chặt bỏ cây mơ để chuyển sang trồng các loại cây khác. Tuy vậy, cũng còn một số hộ giữ lại đồi mơ, đến giờ cây lại có giá trị, rất nhiều người tiếc nuối. Hiện nay mơ có giá, nên trong xã bắt đầu có một vài hộ dân tiến hành trồng mới.

Theo thống kê, hiện xã Đôn Phong còn khoảng gần 30ha mơ, hầu hết các vườn mơ này có tuổi đời trên 20 năm, gốc mơ to, cành lá xum xuê. Diện tích chủ yếu là ở các thôn Bản Đán, Bản Chiêng, Vằng Bó, Nà Váng, Nà Đán. 

Người dân nơi đây trồng mơ theo cách tự nhiên, không đầu tư nhiều phân bón. Công chăm sóc chủ yếu là phát cỏ, tỉa cành khô, gẫy. Tuy vậy giống cây này thường xuất hiện sâu đục thân, lâu ngày sẽ làm cho thân cây bị mục. Phương pháp phòng trừ chủ yếu được bà con tiến hành thủ công là bắt sâu hoặc phun trừ.

Thời điểm hiện tại, cây mơ đang mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người dân Đôn Phong.

Đồng chí Triệu Phúc Tỵ - Phó Chủ tịch UBND xã Đôn Phong, cho biết: Diện tích mơ tại xã chủ yếu được trồng cách đây trên 20 năm, hiện nay xã đang phối hợp với Viện nghiên cứu Rau quả - Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam, thực hiện dự Dự án “Ứng dụng đồng bộ các giải pháp khoa học và công nghệ nhằm nâng cao năng suất, chất lượng mơ vàng Bạch Thông giai đoạn 2017-2020”, phục tráng lại những diện tích mơ già cỗi. Năm 2018 xã có 24 hộ tham gia dự án: thực hiện đốn tỉa, chăm sóc, bón phân theo hướng dẫn… Qua vụ mơ vừa rồi cho thấy hiệu quả là quả mơ to hơn, đều hơn, năng suất cao hơn so với khi chưa thực hiện.

Hiện nay Đôn Phong là một trong những xã thuộc quy hoạch trồng mới mơ của huyện, giống mơ ghép trên gốc cây đào. Năm 2018 xã đã trồng mới được 10ha, cây mơ trồng mới không bị chết, phát triển tốt. Năm 2019, người dân trong xã đăng ký trồng mới 15,55ha, hiện đang chờ phê duyệt để được phân bổ giống.

Thời điểm hiện tại, cây mơ đang mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người dân, qua tính toán, 1ha mơ cho thu nhập hơn 100 triệu đồng/ha, xã xác định đây là cây xóa đói giảm nghèo và sẽ tiếp tục phối hợp với các cấp, ngành chức năng thực hiện các chương trình, dự án nhằm nâng cao năng suất, chất lượng quả mơ, tăng thu nhập cho người dân trên địa bàn.

---

Huyện Bạch Thông vào vụ thu hoạch mơ.

---

Chi tiết

Pác Nặm bắt đầu thu hoạch mận chín sớm

Thời điểm này, người dân huyện Pác Nặm đã bắt đầu thu hoạch quả mận chín sớm, loại cây ăn quả mũi nhọn của địa phương này.

Toàn huyện Pác Nặm có gần 100ha mận cho thu hoạch.

Tại một số vườn mận, người dân đang bắt đầu chọn lựa những quả to hơn để thu hái trước. Vì là đầu vụ nên giá bán bao giờ cũng cao hơn thời điểm thu hoạch rộ, hiện  giá dao động từ 15.000 đồng – 25.000 đồng/ 1kg.

Theo người dân cho biết, năm 2019, cây mận chín sớm ở Pác Nặm mất mùa, dự kiến sản lượng chỉ bằng một nửa so với những năm trước do chịu ảnh hưởng của những trận mưa lớn và gió lốc đầu năm.

Cây mận chín sớm rất phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng tại Pác Nặm.

Pác Nặm hiện có trên 250ha mận chín sớm, trong đó có gần 100ha đã cho thu hoạch. Nhiều năm qua, mận sớm trở thành cây trồng đem hiệu quả kinh tế cao cho người dân Pác Nặm. Tuy nhiên  đầu ra của loại quả này vẫn chưa thực sự ổn định.

Chi tiết

Cải tạo và trồng bổ sung gần 170ha cây mơ

Trong thời gian qua, việc phát triển cây ăn quả, trong đó có cây mơ trên địa bàn Bắc Kạn đã đạt một số kết quả. Đặc biệt là từ khi Ban chấp Tỉnh ủy ban hành Nghị quyết số 04 ngày 26/4/2016 về phát triển nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hoá, tạo ra sản phẩm có thương hiệu, sức cạnh tranh trên thị trường giai đoạn 2016 - 2020.

Từ năm 2016 đến nay, gần 170ha cây mơ được cải tạo và trồng bổ sung.

Giai đoạn từ 2016 đến nay, diện tích cây mơ trên địa bàn tỉnh ổn định khoảng 290ha, trong đó diện tích đang cho hoạch là gần 200ha, sản lượng bình quân đạt gần 1.000 tấn/1năm.

Những năm trước đây, diện tích cây mơ có xu hướng giảm dần, tuy nhiên gần đây diện tích loại cây ăn quả này có chiều hướng tăng trở lại do đầu ra ổn định. Trong hơn 3 năm qua, toàn tỉnh Bắc Kạn có gần 170ha mơ được cải tạo, trồng bổ sung. Tỉnh Bắc Kạn cũng đã có hàng chục héc ta loại cây này được chứng nhận đảm bảo an toàn thực phẩm.

Chợ Mới là một trong những địa phương có nhiều diện tích cây mơ.

Hiện nay, tỉnh Bắc Kạn và các địa phương đang có chủ trương cho mở rộng diện tích trồng cây mơ; tiếp tục rà soát, lựa chọn diện tích cây mơ hiện có, thực hiện việc thâm canh, cải tạo , phấn đấu đến hết năm 2020 toàn tỉnh có 300 ha mơ được thâm canh, cải tạo.

Tại Khu công nghiệp Thanh Bình, dự án nhà máy chế biến nông sản của Công ty TNHH Việt Nam MISAKI đang hoạt động ổn định, hằng năm đã thu mua hàng trăm tấn mơ cho bà con nông dân để sơ chế và xuất khẩu...

Chi tiết

Trồng nho đen không hạt trên đất ruộng 1 vụ

Nhằm nâng cao thu nhập cho gia đình, năm 2018 gia đình chị Hoàng Thị Tô ở thôn Bản Tết 1, xã Nông Hạ (Chợ Mới) đã mạnh dạn đưa giống nho đen không hạt vào trồng trên đất ruộng 1 vụ.

Chị Hoàng Thị Tô đã mạnh dạn đưa giống nho đen không hạt về trồng trên đất ruộng 1 vụ.

Với 2.000m2 đất ruộng 1 vụ, trước đây gia đình chị Hoàng Thị Tô chỉ trồng lúa và mía, tuy nhiên giá trị kinh tế không cao. Vì vậy chị đã chuyển đổi sang trồng cây có giá trị kinh tế cao hơn.

Qua tìm hiểu, học tập kinh nghiệm trồng giống nho đen Mai Pha ở tỉnh Lạng Sơn, gia đình chị Tô đã mạnh dạn mua 600 cây giống về trồng trên đất ruộng.

Nho đen không hạt là loại cây trồng cho giá trị kinh tế cao, nếu được chăm sóc tốt, mỗi gốc có thể thu hoạch từ 10 đến 15kg quả, giá bán khoảng 160.000 đồng/kg. 

Vườn nho đen Mai Pha ở tỉnh Lạng Sơn.

Tuy nhiên đây là cây trồng đòi hỏi kỹ thuật cao nên gia đình chị Tô đã đầu tư nhiều thời gian để chăm sóc, tỉa cành, bón phân, làm nhà bạt để che phủ chống mưa, sương và hạn chế sâu bệnh. Hiện nay hơn 600 cây nho đen không hạt của gia đình chị đang sinh trưởng, phát triển tốt.

Chi tiết

Na Rì nhân rộng mô hình trồng cam Xã Đoài

Nhằm khai thác tiềm năng, thế mạnh về đất đai, khí hậu của địa phương và chuyển đổi cơ cấu cây trồng, huyện Na Rì vận động nông dân trồng cây ăn quả có múi, trong đó, cam Xã Đoài là cây ăn quả đem lại kinh tế cao cho nông dân.

Kiểm tra diện tích cam Xã Đoài được hưởng lợi từ hỗ trợ của nhà nước tại thôn Pác Ban, xã Văn Minh.

Mục tiêu phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững hằng năm, Na Rì tập trung chuyển đổi cơ cấu cây trồng, phát triển loại cây có giá trị kinh tế cao, trong đó, phát triển loại cây ăn quả có múi là một trong các loại cây trồng phù hợp với khí hậu, đất đai của địa phương được huyện chú trọng, do đó, những năm trở lại đây, diện tích cây ăn quả có múi của huyện tăng lên nhanh chóng. Theo tổng hợp của ngành chuyên môn, hiện nay, toàn huyện có khoảng hơn 500 ha cây ăn quả các loại, riêng cam, quýt, bưởi có trên 400 ha.

Năm 2014, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp với Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện và Viện Nghiên cứu rau quả Trung ương triển khai thực hiện dự án mô hình trồng cam Xã Đoài tại địa phương, với 3 ha trồng thí điểm. Đến nay, sau gần 5 năm chăm sóc, mô hình cam Xã Đoài đã được thu hoạch những lứa quả đầu tiên, được người dân hưởng ứng nhân rộng bởi giá trị kinh tế, phù hợp đất đai, khí hậu của địa phương. Từ thành công của mô hình, huyện Na Rì đã thực hiện hỗ trợ cho người dân mở rộng diện tích cam Xã Đoài, đến nay, toàn huyện đã có hàng trăm ha cam Xã Đoài.

Cây cam Xã Đoài đã được nhiều hộ dân Bắc Kạn đầu tư phát triển.

Theo đánh giá của ngành chuyên môn và hộ dân tham gia thực hiện, sau 3 năm cam Xã Đoài đã bói lứa quả đầu tiên, đến năm thứ tư, bình quân thu được khoảng từ 5 - 6 kg quả/cây, quả có chất lượng ngon, ngọt. Giá bình quân trên thị trường từ 20-35 nghìn đồng/kg, thu nhập từ cam Xã Đoài trồng trên đất ruộng gấp bốn, năm lần so với trồng lúa, ngô. Một ha diện tích đất trồng cây cam Xã Đoài mật độ 400 cây, đến năm thứ 5 trở đi sẽ cho thu hoạch khoảng 8 tấn quả/vụ, lợi nhuận thu được sau khi trừ tất cả các chi phí được trên 100 triệu đồng/ha trở lên.

Ngoài các ưu điểm về năng suất, chất lượng thơm, ngọt, nhiều nước, cam Xã Đoài chín sớm hơn các giống cam, quýt của địa phương, thời gian thu hoạch kéo dài từ cuối tháng 9 đến tháng 12, vỏ quả cứng nên dễ bảo quản. Bên cạnh đó, nhu cầu thị trường về loại cam này cao, thuận lợi cho phát triển là cây trồng hàng hóa của địa phương.

Từ các nguồn vốn sự nghiệp kinh tế huyện; nguồn vốn giảm nghèo, năm 2018, huyện Na Rì đã thực hiện hỗ trợ người dân hơn 9.000 cây giống trồng được trên 177 ha cây cam Xã Đoài ở 17 xã, thị trấn trên địa bàn huyện. Các xã trồng nhiều như: Xã Cường Lợi trên 30 ha; xã Kim Lư trên 40 ha; Lam Sơn hơn 30 ha, Liêm Thủy trên 20 ha; Văn Minh gần 14 ha…

Cây cam Xã Đoài có nhiều ưu điểm về năng suất, chất lượng, bảo quản sau thu hoạch.

Ông Bế Văn Cường- Chủ tịch UBND xã Văn Minh cho biết: Được hưởng lợi từ dự án trồng cam Xã Đoài do Sở Khoa học và Công nghệ và Viện nghiên cứu rau quả Trung ương triển khai năm 2014, đến nay, sau gần 5 năm chăm sóc, 2 ha cam Xã Đoài trồng theo dự án đã được thu hoạch. Không chỉ năng suất, chất lượng quả ngon, ngọt mà tiêu thụ trên thị trường cũng dễ hơn những loại cam quýt khác, tại thời điểm này, khi một số cam, quýt đang rộ vào vụ thu hoạch thì cam Xã Đoài tại địa bàn xã đã thu hoạch xong và tiêu thụ hết sản phẩm.

Thấy được hiệu quả kinh tế cao đối với loại cây ăn quả này, một số hộ dân tự mua giống về trồng. Năm 2018, riêng thông qua hỗ trợ giống của nhà nước, toàn xã tiếp tục trồng được thêm 12,14 ha, với trên 70 hộ tham gia thực hiện, hiện nay cây đang thời gian hồi phục, chăm sóc, cây giống đang phát triển tốt, hứa hẹn sẽ là cây trồng góp phần tích cực cho công tác giảm nghèo của địa phương.

Chi tiết

Hiệu quả kinh tế cây quýt ở xã Đôn Phong

Lâu nay mọi người vẫn chỉ biết đến quýt vùng Quang Thuận, Dương Phong, song mấy năm gần đây Đôn Phong cũng là xã có số diện tích, sản lượng quýt không kém, với giá trị lên đến hàng chục tỷ đồng mỗi vụ.

Một hộ dân ở thôn Nà Pán đang phân loại quýt để đem đi bán.

Xã Đôn Phong (huyện Bạch Thông) có khí hậu, thổ nhưỡng phù hợp để phát triển cây có múi, do vậy từ khi Bắc Kạn có Dự án phát triển cây cam quýt, cấp ủy, chính quyền xã đã vận động nhân dân đăng ký, thực hiện, số diện tích tăng theo từng năm.

Nếu như năm 2008 cả xã mới trồng được gần 10ha thì đến năm 2012 đã có gần 30ha và cho đến nay diện tích được mở rộng, duy trì ở mức 300ha tập trung ở các thôn Nà Pán, Nà Đán, Bản Vén, Bản Chiêng, Nà Lồm. Người dâ Đôn Phong đã nhận thấy rõ giá trị kinh tế từ cây trồng này, sản phẩm dễ tiêu thụ...Thôn Nà Pán là điển hình thực hiện xóa đói giảm nghèo, đi lên từ cây quýt. Nhờ cây trồng này mà nhiều hộ ở thôn đã thoát nghèo, xây dựng được nhà cửa khang trang.

Anh Lý Văn Cường, trưởng thôn Nà Pán cho biết: “Thôn hiện có 59 hộ dân, phần lớn đều là dân tộc Dao, do ít đất sản xuất nên bà con đã phải tận dụng những khu đất chân đồi, trong khe để trồng cây quýt, ai ngờ cây quýt phát triển rất tốt, mới đầu cũng chỉ có vài hộ trồng nhưng sau thấy bán được giá nên bà con bảo nhau cùng làm, có hộ trồng diện tích lớn đã cho thu nhập hàng trăm triệu mỗi năm, xây dựng được nhà cửa to rộng, điển hình như hộ anh Lý Tiến Lợi, Lý Tiến Toàn, Bàn Văn Dương”.

Sản lượng quýt năm nay ở xã Đôn Phong khoảng hơn 1.000 tấn.

Tuy nhiên chia sẻ với chúng tôi anh Cường cũng bày tỏ nỗi niềm rằng cây quýt ở đây chưa có thị trường ổn định nên người dân bán khá chật vật, phụ thuộc vào các thương lái, nhất là mấy năm gần đây giá cả bấp bênh nên người trồng quýt không khỏi lo lắng về tương lai của cây quýt.

Ở Đôn Phong giống quýt chủ yếu là quýt ta, được bà con mua giống ở các xã lân cận như Quang Thuận, Dương Phong về trồng. Những đồi quýt ở xã có tuổi đời  mới trên dưới chục năm tuổi, một số vườn mới trồng vài năm nên tỷ lệ thoái hóa giống thấp, quả sai. Xác định là cây trồng quan trọng nên các hộ dân đã ý thức hơn trong khâu chăm sóc, thu hoạch, bảo quản tiêu thụ vì vậy chất lượng quýt tốt.

Khó nhất ở đây là đường giao thông không thuận tiện nên thương lái ít khi vào tận thôn, xã để mua, họ chỉ trao đổi qua điện thoại, người dân phải vận chuyển quýt ra tận ngoài điểm đầu cầu treo Quốc lộ 3B mới có thể bán được. Năm nào cũng vậy, bà con làm ra quả quýt đã khó song để mang ra tiêu thụ cũng đầy gian nan vì đường xá gập ghềnh, nhiều thôn phải vượt hơn chục cây số mới thồ quýt ra được điểm tập kết để bán.

Điểm tập kết quýt duy nhất của bà con xã Đôn Phong là đầu cầu treo giáp Quốc lộ 3b.

Đồng chí Trịnh Xuân Thành, Chủ tịch UBND xã Đôn Phong cho biết: “Quýt là một trong những sản phẩm nông nghiệp chiếm vị trí quan trọng trong cơ cấu kinh tế của địa phương. Những năm qua cây quýt đã góp phần quan trọng vào thu nhập, nâng cao đời sống nhân dân. Cùng với quy mô 300ha, sản lượng quýt trên địa bàn mỗi vụ đạt hơn 1.000 tấn, đầu ra chủ yếu bán cho các thương lái trong và ngoài tỉnh. 

Do vậy, điều mong mỏi của bà con là cần các cấp ngành tiếp tục quan tâm về đầu ra cho quýt,  có các chương trình, dự án cải tạo, nâng cao chất lượng cây ăn quả theo hướng VietGAP, kết nối với các doanh nghiệp tiêu thụ ổn định để giúp cho người trồng quýt thực sự gắn bó lâu dài với cây quýt. Cùng với đó địa phương cũng mong muốn tỉnh sớm khởi công dự án làm đường giao thông vào xã để thuận lợi cho nhu cầu vận chuyển, thông thường hàng hóa, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển ”.

Chi tiết

Diện tích cây dẻ Bắc Kạn đạt khoảng 100ha

Hiện nay, diện tích trồng cây dẻ trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn đã đạt khoảng 100 ha.

Một số diện tích trồng dẻ tại huyện Ngân Sơn đã cho thu hoạch.

Cây dẻ được đưa vào trồng trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn từ năm 1998 và trồng nhiều vào năm 2014 - 2017 trên địa bàn các huyện như Ngân Sơn, Chợ Đồn, Bạch Thông và huyện Ba Bể. Giống dẻ được người dân trồng là dẻ Trùng Khánh.

Bước đầu có một số nhận xét, đánh giá về tình hình sinh trưởng đến thời điểm hiện tại cây dẻ sinh trưởng tốt, ra hoa kết quả và cho năng suất ổn định trên địa bàn các huyện đã trồng cây dẻ của tỉnh và chưa có sâu bệnh gây hại với diện tích dẻ đã trồng. Cây 20 năm tuổi đã có thể thu hoạch 15 - 25 kg hạt/cây/năm. Theo người dân hạt dẻ tiêu thụ khá tốt, tư thương đến tận nhà thu mua, giá bán từ 60 - 80 nghìn đồng/kg, mỗi ha trồng cây dẻ được chăm sóc tốt có thể thu được hàng trăm triệu đồng/năm.

Cây dẻ Trùng khánh thích hợp với đất đồi, sư­ờn đồi, đất nư­ơng rẫy cũ, vườn tạp, chỉ cần có tầng đất dày, tơi xốp, thoát nư­ớc tốt, độ cao so với mực nước biển từ 400m trở lên. Cây dẻ là cây lâm nghiệp nên có thể trồng trên đất trống quy hoạch đất lâm nghiệp, đất trống trong rừng tự nhiên, trồng phân tán và là cây lâu năm nên vừa đảm bảo thu nhập cho người dân vừa bảo vệ môi trường sinh thái.

Tuy nhiên, hiện nay các hộ dân chủ yếu trồng cây dẻ theo hướng tự phát.

Tuy nhiên, hiện nay các hộ dân chủ yếu trồng cây dẻ theo hướng tự phát, nguồn giống do người dân tự gieo ươm, kỹ thuật trồng và chăm sóc chưa được hướng dẫn của cơ quan chuyên môn nên có thể xảy ra rủi ro như giống cây không được lựa chọn đúng quy trình dẫn đến sau nhiều năm trồng mà cây không cho thu hoạch hạt hoặc chậm thu thu hoạch. Việc trồng không đúng khoảng cách, kỹ thuật là cây không có đủ không gian dinh dưỡng phát triển dẫn đến phải chặt bỏ gây lãng phí thời gian, cây giống, công chăm sóc…

Trong thực tế cây dẻ trồng bằng cây con ươm từ hạt khoảng 04 đến 5 năm bắt đầu bói quả, tuy nhiên cũng có hiện tượng một số cây trồng đến 9 năm vẫn chưa có quả nguyên nhân có thể sử dụng cây giống chưa đúng yêu cầu kỹ thuật. Cây dẻ trồng bằng cây ghép cho thu hoạch từ sau 2 - 3 năm sau trồng, năng suất cao, phẩm chất tốt, tỷ lệ cây cho thu hoạch hạt dẻ cao. Do vậy người dân cần thực hiện việc mua giống, áp dụng kỹ thuật trồng, chăm sóc theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn; tham quan học hỏi kinh nghiệm tại các hộ đã trồng cây dẻ Trùng Khánh trên địa bàn tỉnh, so sánh điều kiện lập địa (điều kiện về đất đai, khí hậu) tại nơi đã được thu hoạch hạt dẻ với điều kiện lập địa tại nơi dự kiến trồng.

Trồng thử nghiệm một số cây ghép (5-10 cây) để kiểm tra độ thích nghi và khả năng ra hoa, kết quả, chất lượng hạt trước khi tiến hành trồng đại trà. Mua giống ở những cơ sở gieo ươm có uy tín, giống có nguồn gốc và nên sử dụng cây giống dẻ ghép để sớm cho thu hoạch cũng như giảm rủi ro đối với trường hợp cây không cho thu hoạch hạt dẻ.

Chi tiết

Trồng cam, quýt thu nhập khá ở Ngân Sơn

Những năm trở lại đây, trên địa bàn huyện Ngân Sơn đã có nhiều hộ dân chú trọng phát triển cây cam, quýt và bước đầu có thu nhập đáng kể từ cây ăn quả này.

Từ trồng quýt người dân thôn Hang Slậu có thu nhập hàng chục triệu đồng.

Nhận thấy đất đai, khí hậu tại địa phương tương đối phù hợp nên trong những năm qua, gia đình bà Lý Thị Phin ở thôn Hang Slậu, xã Thượng Ân đã mạnh dạn mở rộng diện tích trồng cam, quýt. Bà Phin cho biết: Trước đây, gia đình bà đã trồng nhiều loại cây ngô, đỗ, lạc trên đất vườn đồi nhưng không thu được hiệu quả cao. Năm 1997, gia đình mạnh dạn đưa cây quýt trồng thử nghiệm. Do chưa được tiếp cận khoa học kỹ thuật, những cây trồng ban đầu đều ươm từ hạt, trồng lâu năm mới được thu hoạch, quả lớn không đồng đều. Vài năm trở lại đây, được ngành chức năng tập huấn khoa học kỹ thuật, gia đình bà Phin đã tự chọn lọc cây cho quả to, ngon để chiết cành mở rộng diện tích. Cùng với đó, được tỉnh hỗ trợ trồng theo dự án, gia đình bà đã trồng hàng trăm cây cam Xã Đoài. Đến nay, gia đình đã có khoảng 500 cây cam, quýt, trong đó có 300 cây cho thu hoạch. Ước vụ quýt này nhà bà thu được khoảng 40 triệu đồng.

Không chỉ gia đình bà Phin, những ngày này, gia đình chị Bàn Thị Lan ở thôn Nà Chúa, xã Trung Hòa cũng đang tất bật thu hoạch quýt để bán. Hiện gia đình chị trồng hơn 200 cây quýt, hơn 150 cây mận sớm, hồng không hạt, mỗi năm cho thu nhập vài chục triệu đồng. Từ một hộ nghèo khó, nhờ mạnh dạn phát triển trồng cây ăn quả này hiện nay gia đình chị đã thoát nghèo.

Từ trồng cam, quýt, hằng năm gia đình bà Lý Thị Phin ở thôn Hang Slậu có thu nhập hàng chục triệu đồng.

Đất đai, khí hậu trên địa bàn huyện Ngân Sơn không chỉ phù hợp với giống cam, quýt tại hai xã trên, trong những năm qua trên địa bàn xã Lãng Ngâm, thị trấn Nà Phặc một số hộ cũng đã trồng và có thu nhập khá từ loại cây ăn quả này. Đồng chí Phạm Kim Hiểu- Trưởng phòng Nông nghiệp & Phát triển nông thôn huyện Ngân Sơn cho biết: Nhiều hộ dân trên địa bàn huyện đã mạnh dạn trồng cây cam, quýt trên đất vườn đồi. Tổng diện tích cam, quýt do người dân tự phát trồng và các dự án hỗ trợ của toàn huyện đạt hơn 43,3ha, diện tích cho thu hoạch 9,1ha. Từ phát triển cây cam, quýt nhiều hộ đã có thu nhập  khá để cải thiện đời sống.

Cùng với việc đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân chuyển đổi những diện tích đất đồi thấp, hiệu quả kinh tế không cao sang trồng cây ăn quả để nâng cao thu nhập; thông qua các chương trình, dự án khuyến nông, khuyến lâm và chương trình khác, huyện Ngân Sơn đã triển khai trồng thử nghiệm các loại giống cam, quýt mới trên địa bàn, như: “Xây dựng mô hình phát triển cam, quýt” tại xã Thượng Ân. Dự án được thực hiện từ năm 2014 đến năm 2017 tại 10 thôn trên địa bàn xã Thượng Ân, do Viện Nghiên cứu rau quả Trung ương chuyển giao công nghệ. 

Mô hình trồng quýt theo dự án ở thôn Bản Slành bắt đầu cho thu hoạch.

Qua 3 năm triển khai, dự án đã tập huấn cho 336 lượt hộ dân về kỹ thuật trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh, thu hoạch, bảo quản sản phẩm cam, quýt; tiến hành cải tạo 1,5ha quýt địa phương, vườn quýt sau khi cải tạo năng suất tăng 25%, chất lượng, mẫu mã đẹp hơn. Cán bộ dự án tiến hành bình tuyển và được Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn công nhận 30 cây quýt đầu dòng. Trồng được 15ha cam quýt, trong đó 2ha cây cam Xã Đoài, 13ha quýt Bắc Kạn, tỷ lệ cây sống sau trồng đạt 95%, cây sinh trưởng phát triển tốt, đến nay một số vườn cam, quýt bắt đầu cho thu hoạch.

Từ việc thực hiện mô hình này sẽ mở ra cho bà con xã Thượng Ân nói riêng và người dân Ngân Sơn nói chung hướng đi mới phát triển cây ăn quả đặc sản, mang lại hiệu quả kinh tế thiết thực, góp phần xóa đói giảm nghèo, nâng cao thu nhập cho người dân.

Chi tiết

Huyện Bạch Thông vào vụ thu hoạch quýt

Vào thời điểm này, những đồi quýt đã nhuộm vàng của quả chín, người dân Bạch Thông tất bật vào vụ thu hái, bán ra thị trường. 

Một điểm tập kết mua bán quýt tại đường rẽ vào xã Đôn Phong.

Dọc đường từ thành phố Bắc Kạn đi qua xã Quang Thuận, Dương Phong những ngày này luôn tấp nập, nhộn nhịp không khí  mua bán quýt. Từ sáng sớm, những thùng quýt đầy ắp được bà con tập kết thành từng điểm ven đường để chờ khách đến mua; các phương tiện vận chuyển, tư thương tìm đến vùng quýt ngày càng đông hơn. Giá quýt đầu vụ khá thấp, thời điểm này bình quân quả đẹp khoảng 10.000 đồng/kg,  quýt loại nhỏ (còn gọi là quýt bi)  giá thấp hơn.

Hiện nay toàn huyện Bạch Thông có trên 1.000ha cây quýt, tập trung thành vùng ở 3 xã Quang Thuận, Dương Phong và Đôn Phong, giá trị một năm từ cây cam quýt lên đến hàng trăm tỷ đồng. Theo đánh giá, sản lượng quýt năm nay có thể thấp hơn năm ngoái, những xã trọng điểm như Quang Thuận đạt khoảng 4.500 tấn, Dương Phong hơn 4.000 tấn, Đôn Phong hơn 1.000 tấn. Nguyên nhân sản lượng quýt giảm là do ảnh hưởng từ thời tiết, một số cây già cỗi, sâu bệnh chết, việc áp dụng khoa học kỹ thuật của một số hộ dân chưa triệt để. 

Chị Lý Thị Xuân, ở thôn Nà Pán, xã Đôn Phong chia sẻ: “Gia đình trồng được khoảng 2ha quýt, năm ngoái sản lượng thu được 7 tấn nhưng vụ này ước chỉ được 4 tấn, giá cả cũng thấp, loại nhỏ họ chỉ trả có 4.000 đồng/kg, loại to là 10.000 đồng/kg, đầu ra thấy bấp bênh lắm”.

Vườn quýt VietGAP sai trĩu quả của anh Bùi Đăng Tuấn ở thôn Khuổi Cò, xã Dương Phong.

 Ông Chu Thế Hưu, Chủ tịch UBND xã Dương Phong cho biết: “Vụ quýt năm nay, sản lượng đạt thấp, toàn xã chỉ ước đạt hơn 4.000 tấn, giảm gần 1.000 tấn so với năm trước. Tuy nhiên vì đây là cây trồng mũi nhọn, quyết định đến yếu tố thu nhập, nâng cao đời sống nhân dân vì thế địa phương luôn  nhắc nhở bà con không nên hái quýt khi còn xanh, đồng thời luôn khuyến khích việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào chăm sóc nhằm đảm bảo hiệu quả cao cả về cả năng suất, sản lượng” .

Mặc dù vụ quả năm nay sản lượng quả thấp hơn, nhưng một số vườn do chăm sóc tốt vẫn sai trĩu và được trả giá cao, điển hình như vườn quýt của nhà anh Bùi Đăng Tuấn, ở thôn Khuổi Cò, xã Dương Phong do được chăm sóc theo hướng VietGAP nên chất lượng quả đồng đều, to và sai, anh Tuấn cho rằng : “Nhà chỉ trồng được hơn 1 ha, những nếu thu hoạch cũng phải thu về trên dưới 10 tấn quả, từ đầu vụ mới bán hơn 1 tấn, đợi một thời gian nữa khi quả đủ độ chín, ngọt bán sẽ có giá hơn”.

Tuy nhiên, vụ quýt năm nay tính đến nay, nhiều chủ vườn lo ngại ảnh hưởng từ thời tiết nên khi quả còn xanh ương đã bán vội để giải phóng vườn, tránh những rủi ro, nhưng cũng có hộ họ chưa bán để chờ thị trường tăng giá. Đối với vùng quýt ở Bạch Thông việc tiêu thụ hiện nay vẫn chủ yếu ở thị trường tự do, phụ thuộc tất cả vào tư thương, đầu ra cho sản phẩm vẫn còn rất bấp bênh.

Việc tiêu thụ quýt ở Bạch Thông hiện nay vẫn phụ thuộc tất cả vào tư thương.

Chị Lê Thị Năm ở xã Quang Thuận đặt điểm thu mua tại xã Dương Phong cho biết : “Bình quân mỗi ngày cân được trên 3 tấn quả, chủ yếu mua của bà con các thôn Bản Mún1, Bản Mún 2, Khuổi Cò, Nà Coọng, về giá cả thì theo giá thị trường, so với năm ngoái giá không tăng là bao”. Được biết từ đầu vụ đến nay chị Năm đã mua của bà con lên đến hơn trăm tấn quả.

Quýt là một trong những cây ăn quả thế mạnh của huyện Bạch Thông nói riêng, tỉnh Bắc Kạn nói chung và đã được cấp chứng nhận chỉ dẫn địa lý, một mùa quả nữa đang chín, bà con trồng quýt luôn mong muốn tìm được hướng đi bền vững về đầu ra, để họ thực sự yên tâm, gắn bó với cây trồng này.

Chi tiết